Верувањето дека четиригодишната факултетска диплома е единствениот сигурен начин за добар приход е сè послабо во денешниот свет на кариера. Поради зголемувањето на школарината и зголемениот фокус на работодавците врз вештините, многу работни места денес го ценат искуството, професионалната обука и сертификатите повеќе од формалната диплома. Ново истражување објавено од Resume Genius ги идентификува најдобро платените работни места каде што можете да започнете по завршувањето на средното училиште и да напредувате преку занаети, пракси, сертификати или обука на работното место.

Широк спектар на индустрии и растечка побарувачка

Според аналитичарите на Resume Genius, овие занимања се поврзани со комбинација од специјализирани вештини, техничка или физичка експертиза и практично искуство. Во многу случаи, напредувањето во кариерата зависи од лиценци и сертификати, а не од диплома. Извештајот, исто така, укажува на силен потенцијал за раст во текот на следната деценија, поттикнат од демографските промени, инфраструктурните потреби и економските трендови.

1. Работник во воден транспорт

Тој заработува просечна годишна плата од 66.490 долари. Во оваа област, практичното искуство честопати има поголема вредност од формалното образование.

2. Управител на станбени, комерцијални и комунални недвижности

Со средна плата од 66.700 долари, оваа работа вклучува управување со комерцијални и станбени објекти, решавање на проблеми меѓу закупците и закупците. Во некои држави, потребна е лиценца, но не и факултетска диплома.

3. Стјуардеса/стјуард во воздухопловната индустрија

Оваа професија има средна плата од 67.130 долари и се запишува преку обука за авиокомпанија , без потреба од факултетска диплома.

4. Трговски претставник во големопродажба и производство

Просечната годишна плата е 74.100 долари. Работата често наградува искуство и дополнително може значително да се зголеми преку провизии.

5. Локомотивен инженер

Средната плата е 75.680 долари. Работата вклучува управување со товарни и патнички возови, со обука за железница и сертификација за Федералната железничка администрација.

6. Механичар и техничар на воздухопловна и навигациска опрема

Со просечна плата од 79.140 долари, овие специјалисти одржуваат и поправаат системи за авиони. Диплома честопати не е потребна, но сертификат од програма одобрена од FAA е потребен.

7. Инсталатер и сервисер на електрични водови

Тој заработува 92.560 долари годишно. Работата вклучува инсталација и поправка на енергетски кабли, честопати под тешки услови, особено за време на опоравување од бури и катастрофи.

8. Менаџер за транспорт, складирање и дистрибуција

Ова е една од само двете занимања со шестцифрена заработка – средната плата е 102.010 долари, а најплатената во професијата може да надмине 180.000 долари годишно. Фокусот е на искуството и сертификатите.

9. Сервисер и монтер на лифтови и ескалатори

Најплатената работа на листата на Resume Genius - средната плата е 106.580 долари годишно. За да се вработите во професијата е потребно завршено средно образование и неколку години професионална пракса преку програма за чиракување.

Тагови: најплатени работа

Од 1 јануари 2026 година Украина и Молдавија официјално влегоа во европската роаминг зона „Roam Like at Home“, со што нивните граѓани добија можност да користат повици, СМС и мобилен интернет низ ЕУ по исти цени како дома, без дополнителни трошоци. Истите правила важат и за граѓаните на Европската унија кога патуваат или комуницираат со број од овие две земји. Овој чекор следи по одлуките на Советот на ЕУ од јули 2025 година, и се смета за клучен дел од постепената економска и дигитална интеграција на Киев и Кишињев со внатрешниот пазар на Унијата.

Во текот на 2026 година се очекува и целосно укинување на роаминг трошоците меѓу ЕУ и Црна Гора и Албанија – двете земји што се најнапред на патот кон членство. Но, Македонија е оставена надвор од овие планови и останува во ист пакет со Србија и Босна и Херцеговина, три држави кои видливо каскаат во европските интеграции. Иако европските потрошувачи одамна уживаат во роаминг без доплата, телекомуникациските оператори предупредуваат дека проширувањето на режимот кон земји надвор од ЕУ носи ризици за инвестициите во мрежите и бара строго контролирани технички и финансиски услови.

Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, го промовира проширувањето на роаминг зоната како мерка „добра за бизнисот, туризмот и зближувањето на луѓето“, но во Брисел расте скептицизмот и кај регулаторите и кај индустријата. Дел од земјите-членки и операторите бараат пониски големопродажни тарифи и појасна распределба на трошоците, особено со оглед на очекуваниот летен туристички бран во Албанија и Црна Гора. Европската комисија ја одложи новата стратегија за проширување на роамингот до пролетта 2026 година, што дополнително ја зголемува неизвесноста за тоа кога и дали Македонија ќе добие датум за приклучување кон зоната без роаминг.

Тагови: ЕУ Македонија мобилен оператор роаминг Украина Молдавија

Недостатокот на работно искуство не значи недостаток на потенцијал. Сè повеќе работодавачи денес се свесни дека вештините, ставот и подготвеноста за учење често се поважни од годините поминати на иста позиција. Но, што точно очекуваат компаниите од кандидати кои аплицираат за прва работа?

1. Силна мотивација и желба за учење

Работодавачите знаат дека кандидатите без искуство немаат сите одговори – и тоа не го очекуваат. Она што го бараат е:

• Искрена желба за развој,
• Љубопитност и проактивност,
• Отвореност за фидбек.

Кандидат кој покажува интерес и подготвеност да учи често има поголема вредност од некој со искуство, но без ентузијазам.

2. Основни вештини и практично размислување

Иако формално искуство можеби недостасува, работодавачите очекуваат:

• Основни технички или дигитални вештини,
• Логично размислување и способност за решавање проблеми,
• Основна работна етика и одговорност.

Курсеви, проекти, студентски активности и волонтерство се силен плус.

3. Добра комуникација и тимска работа

Работата ретко се извршува индивидуално. Затоа, кај кандидатите без искуство особено се вреднува:

• Јасна и културна комуникација,
• Способност за соработка,
• Прифаќање на различни мислења.

Овие „меки“ вештини често се одлучувачки.

4. Реални очекувања и професионален став

Работодавачите очекуваат кандидатите без искуство да:

• Имаат реални очекувања за улогата и платата,
• Покажат професионално однесување уште од апликацијата,
• Бидат точни, одговорни и подготвени за обврски.

Првиот впечаток често ја креира целата слика.

5. Иницијатива и самостојност

Иако под менторство, компаниите сакаат луѓе кои:

• Поставуваат прашања,
• Преземаат иницијатива,
• Не чекаат постојано насоки.

Ова покажува зрелост и потенцијал за раст.

Работодавачите не очекуваат совршени кандидати – туку луѓе со став, желба и потенцијал. Доколку немате работно искуство, фокусирајте се на тоа што можете да понудите: вештини, мотивација и подготвеност за учење.

Првата работа е почеток, не финална дестинација. Следете ги можностите за почетници и млади кадри на KARIERA.mk и направете го првиот чекор кон вашата кариера.

Прочитајте и за: Како стратегиски да аплицирате и да добиете работа

Тагови: нова работа работа работно искуство совети за работа

Во време кога талентите имаат повеќе избори од кога било, глобалните компании сфаќаат една клучна вистина: вработувањето не е проблем – задржувањето е. Наместо постојано да вложуваат во нов recruitment, сè повеќе организации го пренасочуваат фокусот кон retention стратегии, односно како да ги задржат постоечките вработени мотивирани, ангажирани и лојални.

Recruitment станува поскап, retention попаметен

Според светски HR анализи, трошокот за замена на еден вработен може да достигне од 50% до 200% од неговата годишна плата. Покрај финансискиот удар, компаниите губат и:

• Институционално знаење,
• Стабилност во тимовите,
• Време за onboarding и адаптација.

Во ваков контекст, retention не е само HR политика – туку директна бизнис одлука.

Вработените си заминуваат, но не секогаш поради платата

Глобалните истражувања покажуваат дека најчестите причини за отказ се:

• Недостаток на можности за раст и развој,
• Лошо лидерство и недоволна комуникација,
• Хроничен стрес и burnout,
• Нефлексибилни работни услови.

Компаниите што навреме ги препознаваат овие сигнали, имаат значително пониска флуктуација и посилен employer brand.

Retention стратегиите што победуваат глобално

Наместо краткорочни решенија, успешните компании инвестираат во:

• Континуиран развој и upskilling,
• Флексибилност и баланс меѓу работа и приватен живот,
• Ментално здравје и wellbeing програми,
• Јасни кариерни патеки и внатрешни унапредувања,
• Култура на доверба и признавање.

Овие фактори стануваат поважни од класичните бенефити и често ја прават разликата помеѓу останување и заминување.

Од „пополнување позиции“ до градење луѓе

Светскиот HR тренд јасно покажува дека фокусот се поместува од квантитет кон квалитет. Наместо постојано да се бараат нови кандидати, компаниите што победуваат се оние што знаат:

• Како да ги слушаат вработените,
• Како да градат долгорочна лојалност,
• Како да создадат средина во која луѓето сакаат да останат.

Што значи ова за работодавачите денес?

Во пазар каде талентот има моќ, retention станува конкурентска предност. Компаниите што ќе го стават човекот во центарот на стратегијата нема само да задржат кадар – туку ќе изградат стабилен и одржлив бизнис.

Прочитај и за: AI, флексибилност и wellbeing: трите тренда што го редефинираат HR светот глобално

Тагови: HR трендови